هفته بزرگداشت شهدای غریب در اسارت

دبیر کنگره شهدای غریب در اسارت از برگزاری هفته بزرگداشت شهدای غریب در اسارت از ۱۹ تا ۲۵ بهمن‌ماه خبر داد و تأکید کرد: این هفته با بیش از هزار نقطه برنامه‌ریزی‌شده در سراسر کشور، گامی مهم در معرفی شهدای مظلوم دوران اسارت و تبیین فرهنگ صبر و مقاومت خواهد بود.

به گزارش ایسنا، محمدجواد زمردیان، دبیر کنگره شهدای غریب در اسارت، در دومین جلسه کمیته شهدا و ایثارگران ستاد دهه فجر انقلاب اسلامی که یکشنبه ۵ بهمن‌ماه ۱۴۰۴ از سوی معاونت فرهنگی و آموزشی بنیاد شهید و امور ایثارگران در سالن اجتماعات این بنیاد برگزار شد، با تشریح ابعاد مختلف این کنگره، بر ضرورت جبران یک غفلت تاریخی در معرفی شهدای غریب در اسارت تأکید کرد و با اشاره به مظلومیت مضاعف این شهدا گفت: بیش از چهار هزار شهید گمنام در بهشت زهرا(س) تهران آرام گرفته‌اند که بخش قابل توجهی از آنان شهدای غریب در اسارت هستند؛ شهدایی که نه‌تنها در اسارت دشمن به شهادت رسیدند، بلکه سال‌ها از روایت رسمی تاریخ، رسانه و حتی اسناد جامع دفاع مقدس دور مانده‌اند. معرفی این شهدا، صرفاً یک اقدام فرهنگی نیست، بلکه ادای یک دین بزرگ ملی، دینی و انقلابی است.

زمردیان با بیان اینکه مسیر شناسایی این شهدا از «نبود داده‌ها» آغاز شد، افزود: سه سال پیش، ما از نقطه‌ای شروع کردیم که تقریباً هیچ بانک اطلاعاتی منسجمی وجود نداشت، اما امروز با تلاش‌های گسترده میدانی، پژوهشی و اسنادی و با همراهی بنیاد شهید و امور ایثارگران، تعداد شهدای غریب در اسارت به ۲۴۰۴ نفر رسیده است؛ شهدایی که در دوران اسارت به شهادت رسیدند و پیش از این به‌درستی معرفی نشده بودند.

وی با اشاره به سختی‌های شناسایی هویت این شهدا تصریح کرد: هنوز حدود ۴۰۰ شهید داریم که تنها یک نام از آنان باقی مانده است. گاهی تنها سرنخ ما یک روایت شفاهی است؛ برای مثال، آزاده‌ای می‌گوید «محمدی با ما بود»، اما هیچ نشانی دیگری در دست نیست. همچنین پیکر مطهر ۶۳۰ تن از شهدای غریب در اسارت تاکنون به وطن بازنگشته و همچنان در غربت باقی مانده‌اند.

دبیر کنگره شهدای غریب در اسارت با ارائه آماری از اقدامات انجام‌شده گفت: در طول سه سال گذشته، بیش از ۱۱ هزار اقدام شامل پژوهش‌های میدانی، بررسی اسناد، مصاحبه با آزادگان، جمع‌آوری خاطرات، مستندسازی و تولید محتوا انجام شده است. بر اساس این اقدامات، تاکنون وجود آرامگاه شهدای غریب در اسارت در ۲۹۶ نقطه از کشور شناسایی شده و مجموعاً ۱۰۶۹ نقطه به‌عنوان کانون‌های اجرای برنامه‌های این کنگره پیش‌بینی شده است.

وی با اشاره به برنامه‌ریزی اولیه برای برگزاری اجلاسیه ملی کنگره در ۲۴ دی‌ماه گفت: به دلیل برخی تدابیر امنیتی و ابلاغیه‌های پایانی، اجرای برنامه‌ها با وقفه مواجه شد، اما این توقف به معنای پایان مسیر نبود. به فضل الهی و با وصول پیام مقام معظم رهبری (مدظله‌العالی)، این حرکت وارد مرحله‌ای تازه شد و به‌عنوان یک نقطه عطف، روح و انگیزه‌ای مضاعف در مجموعه دست‌اندرکاران کنگره ایجاد کرد.

زمردیان افزود: بر همین اساس، با بازطراحی راهبرد اجرایی و تغییر تاکتیک‌ها، تصمیم گرفته شد هفته بزرگداشت شهدای غریب در اسارت از ۱۹ تا ۲۵ بهمن‌ماه برگزار شود؛ هفته‌ای که قرار است به یک جریان ملی، مردمی و ماندگار تبدیل شود.

وی سپس به تشریح عناوین و محورهای این هفته پرداخت و گفت: روز نخست با عنوان «زیارت پدر پیر اسرا» نام‌گذاری شده است؛ عنوانی برگرفته از نامه‌ها و ادبیات معنوی اسرای ایرانی. روز دوم «هم‌عهدی با امام شهیدان» است که با حضور در حرم مطهر حضرت امام خمینی(ره) برگزار می‌شود. روز سوم با عنوان «تجلی واژه ایمان» به رونمایی از آثار مکتوب، پژوهشی و تولیدات رسانه‌ای کنگره ملی شهدای غریب در اسارت اختصاص دارد.

دبیر کنگره شهدای غریب در اسارت ادامه داد: چهارمین روز با عنوان «روایت غربت و مقاومت» به بازگویی ناگفته‌های این شهدا در حرم مطهر رضوی، رسانه ملی، مساجد، مدارس، دانشگاه‌ها و ادارات سراسر کشور اختصاص یافته است. روز پنجم با عنوان «میثاق آزادگان و امت» و روز ششم با عنوان «طلوع عطر و آفتاب» با حضور هم‌زمان مردم، آزادگان و مسئولان بر مزار شهدای غریب در سراسر کشور برگزار خواهد شد.

وی افزود: روز ششم این هفته با عنوان «میعاد صبر و سجده» هم‌زمان با نماز جمعه و با حضور خانواده‌های معظم شهدا، آزادگان سرافراز و اقشار مختلف مردم برگزار می‌شود و در نهایت، آخرین روز این هفته به برگزاری اجلاسیه ملی شهدای غریب در اسارت اختصاص دارد که برای نخستین بار، به‌صورت رسمی و ملی برگزار خواهد شد.

زمردیان در پایان با اشاره به خلأ جدی در معرفی این شهدا گفت: تاکنون تنها حدود ۱۳ درصد از شهدای غریب در اسارت به جامعه معرفی شده‌اند. نکته قابل تأمل اینکه حدود ۳۳ درصد از این شهدا دانش‌آموز بوده‌اند؛ نوجوانانی که در سنین کم، اما با ایمانی بزرگ، سخت‌ترین شکنجه‌ها و رنج‌ها را در اسارت دشمن تحمل کردند و در نهایت به شهادت رسیدند. روایت زندگی این شهدا می‌تواند یکی از مؤثرترین ابزارهای تربیتی، هویتی و فرهنگی برای نسل امروز و آینده کشور باشد.